Najwięksi producenci nawozów

Opublikowano 30 września 2026 · Zaktualizowano 5 października 2026 · 4 min czytania

Rośliny potrzebują trzech głównych składników: azotu, fosforu i potasu. Każdy pochodzi z innego surowca - nawozy azotowe, takie jak mocznik, produkuje się z gazu ziemnego, fosforowe, takie jak DAP, z wydobywanego fosforytu, a potas z podziemnych złóż soli. Oto dziesięciu największych producentów nawozów według przychodów w 2025 r.:

Przychody grupy w 2025 r. OCP, PhosAgro, Yuntianhua i K+S przeliczono z dirhamów, rubli, juanów i euro po średnich kursach („ok.”). Dane Nutrien obejmują jego dużą sieć sprzedaży dla rolników. Pominięto saudyjski Ma'aden, którego przychody obejmują też aluminium i złoto, oraz EuroChem, Uralkali, Belaruskali i amerykańską prywatną firmę Koch, które nie publikują porównywalnych danych. Źródła: roczne wyniki spółek.

Dziesięć firm w skrócie

Nutrien

Nutrien powstał w 2018 r. z połączenia kanadyjskich PotashCorp i Agrium, ma siedzibę w Saskatoon i jest notowany w Toronto i Nowym Jorku. Wydobywa potas w Saskatchewan, produkuje nawozy azotowe i fosforowe oraz prowadzi ponad 2000 punktów sprzedaży dla rolników w obu Amerykach i Australii.

Yara

Yara wywodzi się z Norsk Hydro, założonego w 1905 r. do produkcji nawozu azotowego z energii wodnej, i została wydzielona w 2004 r.; państwo norweskie ma około jednej trzeciej. Firma z siedzibą w Oslo to jeden z największych producentów nawozów azotowych, z zakładami w Europie, obu Amerykach i Australii.

OCP Group

OCP, założona w 1920 r. i niemal w całości należąca do państwa marokańskiego, wydobywa krajowy fosforyt - około 70% znanych światowych zasobów - i przerabia jego dużą część w kompleksie Jorf Lasfar na kwas fosforowy i nawozy. To największy eksporter produktów fosforowych na świecie; główne rynki to Afryka, Indie i Brazylia.

Mosaic

Mosaic powstał w 2004 r. z IMC Global i działu nawozów Cargilla, ma siedzibę w Tampie (Floryda) i jest notowany w Nowym Jorku. Wydobywa fosforyty na Florydzie i potas w Saskatchewan oraz jest dużym dystrybutorem nawozów w Brazylii.

ICL Group

ICL z siedzibą w Tel Awiwie, notowany tam i w Nowym Jorku, jest kontrolowany przez Israel Corporation. Pozyskuje potas i brom z Morza Martwego w ramach koncesji państwowej obowiązującej do 2030 r., wydobywa potas w Hiszpanii oraz produkuje nawozy specjalistyczne i fosforanowe składniki żywności.

CF Industries

CF Industries powstał w 1946 r. jako spółdzielnia nawozowa amerykańskich spółdzielni rolniczych i od 2005 r. jest notowany w Nowym Jorku. Firma z siedzibą pod Chicago to jeden z największych producentów amoniaku i innych nawozów azotowych; jej zakład Donaldsonville w Luizjanie to największy kompleks azotowy świata, gdzie z japońskimi JERA i Mitsui buduje instalację niskoemisyjnego amoniaku.

PhosAgro

PhosAgro ma siedzibę w Moskwie i produkuje nawozy fosforowe z apatytu wydobywanego na Półwyspie Kolskim. Założyciel Andriej Gurjew jest objęty zachodnimi sankcjami; sam eksport nawozów był w dużej mierze wyłączony, ale UE od lipca 2025 r. podnosi cła na rosyjskie nawozy.

Yunnan Yuntianhua

Yuntianhua, kontrolowany przez rząd prowincji Junnan i notowany w Szanghaju, jest największym producentem nawozów fosforowych w Chinach i wydobywa fosforyt w Junnanie. Produkuje też nawozy azotowe i chemikalia fosforowe.

K+S

K+S z siedzibą w Kassel, notowany we Frankfurcie, wywodzi się z 1889 r. Wydobywa sole potasowe i magnezowe w Niemczech, od 2017 r. prowadzi kopalnię potasu Bethune w Saskatchewan, a w Europie sprzedaje też sól drogową, spożywczą i przemysłową.

SABIC Agri-Nutrients

Spółka założona w 1965 r. jako Saudi Arabian Fertilizer Company (SAFCO), notowana w Rijadzie, należy w 50,1% do koncernu chemicznego SABIC, którego większościowym właścicielem jest Saudi Aramco. Z siedzibą w Al-Dżubajl produkuje mocznik i amoniak z saudyjskiego gazu ziemnego i większość eksportuje.

Surowce decydują, kto jest duży

Ponieważ surowce występują w niewielu miejscach, producenci również. Maroko ma ok. 70% znanych światowych zasobów fosforytów (USGS), co czyni państwową spółkę OCP jednym z głównych dostawców fosforanów. Potas pochodzi głównie z Kanady, Rosji i Białorusi, gdzie wydobywają go Nutrien, Uralkali i Belaruskali. Producenci azotu skupiają się tam, gdzie gaz jest tani - w Ameryce Północnej, na Bliskim Wschodzie, w Rosji - dlatego ceny mocznika podążają za gazem, co wyjaśnia artykuł Ceny nawozów a gaz ziemny.

Polityka i handel

Handel nawozami zależy od rządów w takim samym stopniu jak od kosztów. Sankcje na białoruski potas i wojna w Ukrainie przetasowały od 2022 r. przepływy potasu i azotu, UE podniosła cła na nawozy z Rosji i Białorusi, a Chiny co pewien czas ograniczają eksport mocznika i fosforanów, aby utrzymać niskie ceny krajowe. Każdy z tych kroków może w ciągu kilku tygodni przesunąć ceny światowe.

Co to oznacza dla rolników

Nawozy to jeden z największych kosztów uprawy zbóż, więc dla rolnika liczy się nie sama cena nawozu, lecz to, ile plonu potrzeba, by za niego zapłacić. Pokazuje to relacja cen zboża do nawozu. Pozostałe ogniwa łańcucha opisuje artykuł Największe koncerny agrobiznesu.